Adil Yargılanma Hakkı

Hayır, olağan kanun yollarını usulüne uygun şekilde sonuna kadar tüketmediğiniz için Anayasa Mahkemesi bu iddianızı incelemez. Temel hak ihlallerini öncelikle derece mahkemelerinin gidermekle yükümlü olması, bireysel başvuru yapılmadan önce kanunda öngörülmüş olan idari ve yargısal başvuru yollarının tamamının tüketilmiş olması koşulunu zorunlu kılar.

Tüketici mahkemesi tarafından dava açma süresinin hesaplanmasında yapılan bariz bir hata sonucunda davanızın süre aşımı gerekçesiyle reddedilmesi, adil yargılanma hakkınız kapsamındaki mahkemeye erişim hakkınızı ihlal eder. Satın aldığınız ayıplı bir ürün nedeniyle tüketici hakem heyetine başvurduğunuzda, aleyhinize verilen kararın iptali için tüketici mahkemesi nezdinde itiraz davası açma hakkınız bulunmaktadır.

İlk derece mahkemesinin verdiği karara karşı yapılan itirazın, itiraz mercii tarafından sadece şekli yönden ve tek cümlelik basmakalıp bir gerekçeyle reddedilmesi adil yargılanma hakkının ihlali olarak kabul edilmektedir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, itiraz mercilerinin dosya üzerinden yeknesak şekilde inceleme yapması ve başvurucuların davanın sonucunu değiştirebilecek nitelikteki esaslı iddialarını veya savunmalarını hiç tartışmaması önemli bir eksikliktir.

Tahliye taleplerinizin değerlendirilmemesi veya tutukluluğa itiraz sonuçlarının size tebliğ edilmemesi gibi kanunda öngörülen başvuru imkanlarından yararlandırılmamanız durumunda, asıl ceza davanızın kesinleşmesini beklemeden maddi ve manevi tazminat davası açabilirsiniz. İlgili yasal düzenlemeler uyarınca, tutuklama işlemine karşı başvuru imkanlarından mahrum bırakılan kişiler devletten zararlarının giderilmesini isteyebilirler.

Tutukluluğa itirazınızın sonucunun size veya avukatınıza tebliğ edilmemesi nedeniyle açtığınız tazminat davasının, iddialarınız somut olarak tartışılmadan ve matbu gerekçelerle reddedilmesi Anayasa ile güvence altına alınan adil yargılanma hakkı kapsamındaki gerekçeli karar hakkı kuralını ihlal eder. Yargılamayı yapan mahkemeler, davanın temel maddi ve hukuki sorunları ile sizin tarafınızdan ileri sürülen ve davanın sonucunu doğrudan etkileyen iddia ve itirazları, delillerle bağ kurarak ilgili ve yeterli bir şekilde karşılamak zorundadır.

İtirazınızı inceleyen merciin, sunduğunuz esaslı iddiaları ve delilleri kararda tartışmadan genel ve soyut ifadelerle itirazınızı reddetmesi adil yargılanma hakkınıza aykırılık teşkil edebilir. Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun uyarınca verilen tedbir kararlarına karşı yapılan itirazlarda, mahkemelerin davanın sonucunu etkileyebilecek nitelikteki iddia ve itirazları mutlaka değerlendirmesi zorunludur.

İnfaz hakimliğinin gösterdiğiniz tanığı sırf cezaevinden tahliye olduğu gerekçesiyle dinlemekten vazgeçmesi ve savunma hakkınızı kısıtlaması adil yargılanma kurallarına uygun kabul edilmemektedir. Hakkınızda verilen disiplin cezasına karşı açtığınız davada, mahkemenin olayın oluş şekline uygunluğunu tespit etmesi açısından gösterdiğiniz tanıkları dinlemesi büyük önem taşır.

Mahkemenin savunmanızı ve itirazlarınızı dikkate almadan, eksik inceleme ile mahkûmiyet kararı vermesi durumunda adil yargılanma hakkı kapsamındaki gerekçeli karar hakkı ihlal edilmiş olabilir. Yüksek mahkeme içtihatlarına göre, kişilerin örgütle iltisaklı bir bankadaki mutat bankacılık işlemleri tek başına örgütsel faaliyet veya örgüte yardım olarak kabul edilememektedir.

Sırf telefonunuzda veya dijital materyallerinizde örgüt liderine ait fotoğraf ya da haber içeriklerinin bulunması ve örgütle iltisaklı bir kuruma ait taşınmazı satın almanız, tek başına silahlı terör örgütü üyeliği suçu için yeterli delil olarak kabul edilmemektedir. Yargı kararlarına göre, dijital verilerde ele geçirilen resim veya videoların mahkûmiyet için yeterli olabilmesi adına dosya kapsamındaki diğer delillerle desteklenmesi ve suçun sübutu açısından tüm delillerin birlikte değerlendirilmesi gerekmektedir.

İhracat bedelini yasal süresi içinde yurda getirmiş olmanıza rağmen bankanın hatalı işlemi yüzünden adınıza idari para cezası kesilmesi ve mahkemelerin bu konudaki esaslı itirazlarınızı değerlendirmemesi durumunda Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunabilirsiniz. Yüksek mahkeme, benzer bir olayda ihracat bedeli kabul belgesi sunularak bedelin süresinde getirildiğinin ispatlanmaya çalışılmasına rağmen, yerel mahkemenin bu temel savunmayı hiç tartışmadan ve banka kayıtlarını araştırmadan cezayı onamasını hukuka aykırı bulmuştur.