Anasayfa/ Konular/ İnsan Hakları/ SORU & CEVAP

İnsan Hakları

Evrensel hukuk normlarının ve anayasal düzenin çekirdeğini oluşturan insan hakları, bireyin devlet ve toplum karşısındaki en güçlü güvencesidir. Adil yargılanma, ifade özgürlüğü ve mülkiyet hakkı gibi temel değerlere yönelik ihlaller, hem ulusal (AYM) hem de uluslararası (AİHM) yargı mercilerinde katı yaptırımlara tabidir. Hukuk devletinin tesisi ve onurlu bir yaşam standardının sürdürülebilmesi için bu hakların etkin ve tavizsiz bir şekilde savunulması şarttır.
Soru & Cevap Güncelleme: 26.08.2025

Cezaevindeyken anayasa mahkemesi'ne veya aihm'e başvuru yapmak için biriktirdiğim gazete kupürlerine ve belgelere el konulması yasal mıdır, bu durumda hangi hakkım ihlal edilmiş olur?

add

Cezaevinde kalırken yapacağınız bireysel başvurular için topladığınız belgelere idare tarafından keyfî olarak el konulması ve bunların size iade edilmemesi anayasal bir hak olan bireysel başvuru hakkı ihlali niteliği taşımaktadır. İnfaz kurumu görevlilerinin, örneğin yangın tehlikesi gibi gerekçeler öne sürerek koğuşta yaptıkları aramalarda gazete kupürleri veya dava evrakları gibi materyalleri toplaması tek başına hukuka aykırı olmasa da, bu belgelerin içeriğinin ne olduğunun tutanakla sabitlenmesi ve başvuru amacına yönelik olup olmadığının değerlendirilmesi zorunludur.

Soru & Cevap Güncelleme: 06.02.2026

Cezaevinde başvuru evraklarıma el konulduğunda, anayasa mahkemesi'ne şikayet edebilmek için önce infaz hakimliğine falan itiraz edip o yolları tüketmek zorunda mıyım?

add

Hak arama yollarını kullanmanızı engelleyen bu tür durumlarda, ihlalin doğası gereği doğrudan Anayasa Mahkemesi nezdinde bireysel başvuruda bulunabilirsiniz ve öncesinde başka idari veya yargısal yolları tüketmeniz kural olarak zorunlu tutulmamaktadır. Bireysel başvuru hakkının bizzat kendisinin engellendiği, yani dilekçelerinize, dava evraklarınıza veya mahkemelere sunacağınız delil niteliğindeki kupürlere el konulduğu durumlarda bu ihlale neden olan işlem, eylem ya da ihmal için öncelikle olağan başvuru yollarının tüketilmesi kuralı aranmaz.

Soru & Cevap Güncelleme: 15.08.2025

Açtığım dava yıllarca sürdü ve bir türlü bitmedi, davamın çok uzun sürmesi nedeniyle makul sürede yargılanma hakkımın ihlal edildiğini düşünerek hemen anayasa mahkemesine başvurabilir miyim?

add

Davanızın çok uzun sürmesi nedeniyle doğrudan Anayasa Mahkemesine başvurmanız durumunda, mahkeme başvurunuzu idari ve yargısal yolları tüketmediğiniz gerekçesiyle kabul edilemez bulacaktır. Yakın zamanda yürürlüğe giren yasal değişiklikler gereğince, yargılamaların makul sürede sonuçlandırılmadığı iddialarıyla yapılacak başvurular için öncelikle Tazminat Komisyonu yoluna gidilmesi zorunlu hale getirilmiştir.

Soru & Cevap Güncelleme: 02.01.2026

Polis beni sokakta açıklama yaptığım için hastaneye götürüp saatlerce haksız yere tuttu. Bu haksız gözaltı nedeniyle doğrudan anayasa mahkemesine başvurabilir miyim?

add

Haksız yere tutulduğunuz iddiasıyla doğrudan Anayasa Mahkemesine başvurmadan önce, hukuk sistemimizde var olan olağan kanun yollarını ve tazminat imkânlarını usulüne uygun olarak tüketmeniz gerekir. Anayasa Mahkemesi, polis veya diğer kolluk görevlileri tarafından haksız olarak bekletildiğiniz ya da tutulduğunuz şikayetlerini kişi hürriyeti ve güvenliği hakkı çerçevesinde incelemektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 23.05.2025

Kamulaştırmasız el atma davamda kazandığım tazminat enflasyon yüzünden çok değer kaybetti, bu zararımın karşılanması için anayasa mahkemesine başvurabilir miyim?

add

Kamulaştırmasız el atma bedelinizin ödenmesi sürecinde yaşanan enflasyon kaynaklı önemli ölçüdeki değer kayıpları için Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yolunu kullanarak hakkınızı arayabilirsiniz. Mahkeme, bu tür tazminatların enflasyon karşısında değer kaybına uğratılmasının vatandaşa şahsi olarak aşırı ve olağan dışı bir külfet yüklediğini belirtmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 13.09.2025

Yıllardır süren kamulaştırma davamın çok uzun sürmesi nedeniyle mağdur oldum, yargılamanın uzamasından dolayı doğrudan anayasa mahkemesine gidebilir miyim?

add

Yargılamanızın çok uzun sürmesinden dolayı yaşadığınız mağduriyet için doğrudan Anayasa Mahkemesine gitmeden önce kanunla kurulan Tazminat Komisyonuna başvurmanız gerekmektedir. Yakın zamanda yürürlüğe giren yasal değişiklikler doğrultusunda, makul sürede yargılanma hakkı ihlali iddialarına ilişkin başvuruları incelemekle görevli yeni bir başvuru yolu oluşturulmuştur.

Soru & Cevap Güncelleme: 07.03.2025

Yakınımın vefatında bana taziye telefonu açtırmadıkları için anayasa mahkemesine başvursam, mahkeme bu mağduriyetim için tarafıma manevi tazminat ödenmesine karar verir mi?

add

Taziye telefonu açma talebinizin haksız yere reddedilmesi nedeniyle Anayasa Mahkemesine yapacağınız bireysel başvuru sonucunda, uğradığınız mağduriyetin karşılığı olarak tarafınıza manevi tazminat ödenmesine karar verilebilir. Ölüm gibi acı ve üzüntü verici olaylarda geride kalan aile bireylerinin desteklenmesi ve taziye amacıyla görüşülmesi son derece insani bir gerekliliktir.

Soru & Cevap Güncelleme: 23.01.2026

Cezaevinde televizyon izlememin engellenmesine karşı infaz hakimliğine şikayet ettim ve kazandım. Ama cezaevi idaresi kararı uygulamıyor, ne yapmalıyım?

add

İnfaz hâkimliği tarafından lehinize verilmiş kesinleşmiş bir karar bulunmasına rağmen ceza infaz kurumu idaresinin bu kararı uygulamaması ve sizi televizyon izleme hakkından mahrum bırakmaya devam etmesi, hukuka aykırı olup temel haklarınıza yönelik haksız bir müdahale teşkil etmektedir. Cezaevi yönetimlerinin mahkeme kararlarına uymayarak herhangi bir somut gerekçe göstermeden mahpusların haber alma haklarını kısıtlamaları veya bu kararları uzun süre sürüncemede bırakmaları, demokratik toplum düzeninin gereklerine aykırı kabul edilmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 21.09.2025

Mülküme ulaşamadığım için açtığım tazminat davası yıllardır bitmedi ve çok uzadı. Mahkemenin bu kadar uzun sürmesi nedeniyle doğrudan anayasa mahkemesine bireysel başvuru yapabilir miyim?

add

Yargılamanın makul sürede sonuçlandırılmadığı şikayetiyle Anayasa Mahkemesine doğrudan bireysel başvuruda bulunmadan önce, kanunla kurulan ilgili tazminat komisyonuna müracaat edilmesi zorunludur. Yapılan yasal değişiklikler gereğince, davaların çok uzun sürmesi nedeniyle ortaya çıkan mağduriyetlerin hızlıca giderilebilmesi için öncelikle bu konuda yetkilendirilmiş olan idari başvuru yollarının tüketilmesi gerekmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 23.01.2026

Açtığım malpraktis davasında adli tıp raporu hasarın bir komplikasyon olduğunu söyleyerek doktoru kusursuz buldu ve davam reddedildi, itiraz hakkım var mı?

add

Mahkemenin sadece adli tıp raporuna dayanarak ve sizin olası riskler hakkında bilgilendirilmediğinize yönelik iddialarınızı incelemeden davayı reddetmesi durumunda karara karşı kanun yollarına başvurma ve bireysel başvuru hakkınız bulunmaktadır. Yargı makamlarının, vücut bütünlüğünüze yönelik tıbbi müdahale öncesinde tıp kurallarına göre öngörülebilir nitelikteki komplikasyonlar hakkında yeterince aydınlatılıp aydınlatılmadığınızı mutlaka araştırması gerekir.