Mülkiyet Hakkı

Tapu iptali ve tescil davası sürecinde taşınmazınız üzerine konulan ihtiyati tedbirin makul olmayan bir süre boyunca devam etmesi mülkiyet hakkınızın ihlali anlamına gelebilmektedir. Mahkemeler tarafından mülkiyet hakkını sınırlandıran bir tedbir kararının ölçülü kabul edilebilmesi için bu tedbirin kapsamı ve uygulandığı süre bakımından orantılı olması gerekmektedir.

Devletten olan alacağınızın enflasyon karşısında değer kaybetmesi durumunda, bu kaybın telafi edilmesi anayasal bir güvence altındadır. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, kamu kurumlarından olan alacakların enflasyon karşısında önemli ölçüde değer kaybına uğratılarak ödenmesi, kişilere aşırı ve olağan dışı bir külfet yüklediği için mülkiyet hakkı ihlali sayılmaktadır.

Devletin size ait bir taşınmaza kamulaştırma işlemi yapmadan doğrudan el atması, mülkiyet hakkınızın açık bir ihlali olarak kabul edilmektedir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, bir taşınmaza ilgili kanunlarda belirtilen usullere uyulmadan müdahale edilmesi anayasal güvencelere aykırıdır.

Aleyhinize hükmedilen yargılama gideri ve vekalet ücreti nedeniyle yaşadığınız mülkiyet hakkı ihlalinin ortadan kaldırılması için yeniden yargılama yapılması gerekmektedir. Anayasa Mahkemesi, kamulaştırmasız el atma davalarında vatandaşın aleyhine mahkeme masraflarına ve avukatlık ücretine hükmedilmesini yasal dayanaktan yoksun bulduğundan, bu durumun düzeltilmesi için ilgili mahkemeden dosyanın tekrar ele alınmasını talep eder.

Bir taşınmazın üzerine konulan tedbirin makul olmayan bir süre boyunca devam etmesi, mülkiyet hakkınızı ihlal eden bir durum olarak değerlendirilebilir. Mahkemelerin bir davanın güvenliğini sağlamak amacıyla uyguladığı geçici hukuki koruma önlemleri, kapsamı ve süresi itibarıyla her zaman orantılı olmak zorundadır.

Müteahhitle yaşadığınız uyuşmazlık nedeniyle tapu kaydınıza konulan devir yasağının on iki yıl gibi çok uzun bir süre devam etmesi yasal ölçülülük ilkesiyle bağdaşmayabilir. Hukuk sistemimizde tapu iptali ve tescil davaları sırasında davacının hakkını güvenceye almak için mülk üzerine üçüncü kişilere devri önleyen ihtiyati tedbir kararı konulabilmesi mümkündür.

Mahkeme sürecinde tapunuza konulan uzun süreli tedbir nedeniyle yaşanan mülkiyet hakkı ihlallerinin giderilmesinde, yargılamanın yenilenmesi yerine genellikle tazminat ödenmesi yöntemi tercih edilmektedir. Bir tedbirin uzun sürmesi doğrudan davanın esasına ilişkin bir hata olmayıp, yargısal makamların tedbir sürecinde mülkiyet hakkının gerektirdiği ivediliği ve özeni göstermemesinden kaynaklanan bir sorumluluktur.

Beraatle sonuçlanan bir ceza davasında avukatınıza ödediğiniz ve asgari ücret tarifesinin üzerinde kalan avukatlık ücretini haksız koruma tedbirleri kapsamında devletten tazminat olarak geri almanız maalesef mümkün değildir. Yargıtay içtihatlarına göre, sanık lehine hükmedilen maktu vekâlet ücretini aşan kısımlar, serbest meslek makbuzu ile ispatlanmış olsa dahi davacı ile avukatı arasındaki özel hukuki ilişkiye dayanmaktadır.

Evet, kamu kurumlarından olan alacakların enflasyon karşısında önemli ölçüde değer kaybına uğratılması veya bu şekilde ödenmesi hak ihlali sayılmaktadır. Anayasa Mahkemesi, devletten olan çeşitli para alacaklarının enflasyon sebebiyle erimesi durumunu inceleyerek bazı anayasal ilkeler belirlemiştir.

Kısıtlanmanız talebiyle açılan dava sürecinde taşınmazlarınıza ve banka hesaplarınıza konulan tedbirin makul olmayan bir süre boyunca devam etmesi, mülkiyet hakkınızın ihlal edildiği anlamına gelebilmektedir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, mülkiyet hakkını sınırlandıran bir tedbirin ölçülü olabilmesi için kapsamı ve süresi itibarıyla orantılı olarak uygulanması gerekmektedir.