Özel Nitelikli Kişisel Veri

Sağlık bilgilerinize dair raporlar ve tıbbi verileriniz, kanunlarımız kapsamında özel nitelikli kişisel veri statüsünde kabul edilmekte ve genel bilgilere nazaran çok daha sıkı bir korumaya tabi tutulmaktadır. Bu tür hassas verilerin başkaları tarafından öğrenilmesi sizi mağdur edebileceği için, yasalar bu verilerin işlenmesini kural olarak daha katı şartlara ve büyük ölçüde sizin vereceğiniz açık rızaya bağlamıştır.

Sağlık durumunuza ilişkin bilgilerin, rızanız dışında bir web sitesinde ifşa edilmesi, özel hayata saygı hakkına ve kişisel verilerin korunması mevzuatına yapılmış çok ciddi bir müdahaledir. Sağlık verileri, kişinin fiziksel ve ruhsal bütünlüğü ile doğrudan bağlantılı olduğu için hukuk sisteminde özel nitelikli kişisel veri veya hassas veri kategorisinde değerlendirilmekte ve işlenmeleri için çok daha sıkı yasal güvenceler ile açık rıza şartı aranmaktadır.

Sağlık durumunuza ilişkin veriler kanunlarımızda doğası gereği özel nitelikli kişisel veri olarak kabul edildiğinden, tıbbi teşhis ve tedavi gibi meşru bir zorunluluk veya sizin açık rızanız bulunmaksızın başka amaçlarla kullanılması ağır yaptırımlar gerektirebilecek hukuka aykırı bir müdahaledir. Kişilerin ırkı, siyasi düşüncesi, dini inancı, cinsel hayatı ve sağlık bilgileri sıradan bilgilere göre mahremiyet açısından çok daha sıkı bir özel nitelikli kişisel veri koruma rejimine tabidir.

Hastanede verdiğiniz tahlil sonuçları ve hastalık geçmişinize dair her türlü kayıt, yasal çerçevede özel nitelikli kişisel veri statüsünde değerlendirilmektedir. Kimliği belirli veya belirlenebilir bir gerçek kişinin fiziksel ve ruhsal durumunu ortaya koyan tüm bu bilgiler, genel kişisel verilere kıyasla çok daha sıkı koruma şartlarına tabi tutulur.

Sağlık durumunuz, sendikal bağlantılarınız veya siyasi görüşleriniz gibi hassas nitelikteki bilgilerinizin rızanız ve hukuki bir dayanak olmaksızın kaydedilmesi, kanunlarca nitelikli bir ceza gerektirebilecek, derinlemesine hukuki incelemeye esas oluşturacak bir eylemdir. Türk Ceza Kanunu ve ilgili mevzuat uyarınca, bu tür bilgiler özel nitelikli kişisel veri statüsünde olup, standart verilere kıyasla daha sıkı korunmaktadır ve bunların hukuka aykırı şekilde kaydedilmesi durumunda faile verilecek cezanın yarı oranında artırılması öngörülmektedir.

Sağlık verilerinizin tedavi gördüğünüz hastane tarafından bilginiz ve onayınız dışında harici bir çağrı merkezine aktarılarak size pazarlama faaliyetlerinde bulunulması, yasal düzenlemelerin ağır bir ihlali olarak yoruma oldukça açıktır. Sağlık durumunuza ilişkin tüm veriler yasa kapsamında özel nitelikli kişisel veri statüsünde bulunduğundan, bu verilerin işlenmesi ve üçüncü kişilere her ne sebeple olursa olsun aktarılması çok daha sıkı koruma kurallarına ve açık onayınıza tabidir.

Siyasi düşünce, dini inanç, etnik köken, cinsel yaşam, sağlık durumu veya sendikal bağlantı gibi bilgilerin hukuka aykırı şekilde işlenmesi, yayılması veya kaydedilmesi ceza hukukunda çok daha ağır yaptırımlara tabi tutulmaktadır. Bu tür bilgiler, bireyin temel haklarına ve mahremiyetine daha ciddi zararlar verebileceği için özel nitelikli kişisel veri olarak adlandırılmakta ve mevzuatta çok daha katı bir özel koruma rejimi altında değerlendirilmektedir.

Tahlil sonuçlarınızın veya sağlık raporunuzun rızanız dışında sosyal medya mecralarında paylaşılması hukuki incelemeye esas oluşturabilecek bir veri ihlali eylemidir. Kanun kapsamında kimliği belirli veya belirlenebilir gerçek kişiye ilişkin her türlü sağlık bilgisi özel nitelikli kişisel veri olarak kabul edilmektedir.

Hastaneler veya benzeri sağlık kuruluşlarının sundukları teşhis ve tedavi hizmetiyle doğrudan bir bağlantısı bulunmayan ekonomik durumunuz veya sabıka kaydınız gibi verileri sizden talep etmesi hukuka uygunluk açısından oldukça tartışmalı bir durumdur. Kişisel veri işleme faaliyetlerinde katı bir şekilde uygulanması gereken amaçla bağlantılı, sınırlı ve ölçülü olma ilkesi gereği, veri sorumlularının yalnızca sunulan hizmetin doğasının zorunlu kıldığı kadar veriyi işlemesi gerekmektedir.

Sağlık bilgileriniz ve parmak izi gibi biyometrik verileriniz kanunda çok daha sıkı korunan veriler statüsünde olduğundan, kural olarak sizin açık ve özgür iradeyle verilmiş rızanız olmadan hiçbir şekilde kaydedilemez ve işlenemez. Bu tür bilgiler yasalarımızda özel nitelikli kişisel veri olarak tanımlanmakta olup, başkalarının eline geçmesi veya ifşa olması halinde toplum içinde mağduriyet yaşamanıza veya ayrımcılığa uğramanıza sebep olabilecek seviyede hassas kabul edilmektedir.