Soru & Cevap
Uyurken rızam olmadan bana dokunan kişi hakkında şikayetçi oldum ama savcılık adamın niyetine odaklanıp dosyayı kapattı. Beden bütünlüğümü korumayan devletin bu tutumu hak ihlali sayılmaz mı?
Devletin, bireylerin cinsel özerklik alanını korumak amacıyla rızaya dayanmayan cinsel eylemleri etkili bir şekilde soruşturma ve cezalandırma yükümlülüğü bulunduğundan, savcılığın salt failin niyetine odaklanarak olayı aydınlatamaması bir hak ihlali teşkil edebilir. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi içtihatlarına göre, yetkili makamların soruşturma aşamasında rızanın bulunmadığı gerçeğini göz ardı etmesi ve failin eylemindeki kastı aşırı dar bir biçimde yorumlaması, mağdurun fiziksel ve psikolojik bütünlüğünü korumada yetersiz kaldıklarını gösterir. Sözleşme'nin 8. maddesi kapsamında devletlerin sahip olduğu pozitif yükümlülükler, rıza dışı gerçekleştirilen her türlü cinsel eylemin ceza hukuku kapsamında suç sayılmasını ve bu yasal düzenlemelerin derhal ve kapsamlı bir soruşturma ile hayata geçirilmesini zorunlu kılar. Özellikle failin, mağdurun uyuduğu veya yarı uyanık olduğu bir sırada rızası olmadan dokunduğunu kabul ettiği durumlarda, rıza eksikliği yerine failin niyetini merkeze alan bir yaklaşım sergilenmesi, yasal çerçevenin mağdura sağlaması gereken korumayı işlevsiz hale getirir. Bu tür eksik incelemeler ve dar yorumlar, devletin mağdurun beden bütünlüğünü etkili bir biçimde koruma görevini yerine getirmediğini ve özel hayata saygı hakkı bağlamında usule ilişkin gerekliliklerin ihlal edildiğini ortaya koyar.