Soru & Cevap

Vergi incelemesi sırasında yetkili memurlara ibraz edilmeyen defter ve belgelerin yargılama aşamasında sunulması durumunda mahkemenin bu belgeleri inceleyerek karar vermesi gerekmektedir. İlgili içtihadı birleştirme kararına göre, katma değer vergisi mükellefleri adına kesilen cezalara karşı açılan davalarda, yasal defter ve belgelerin mahkemeye sunulabileceğinin ileri sürülmesi hâlinde mahkemenin bu kayıtları istemesi zorunludur. Mahkeme, yasal defterler ile belgelerdeki kayıtları inceleyip bu kayıtlar hakkında davanın diğer tarafı olan vergi idaresinin görüşü ve saptamalarını da almalıdır. Vergi idaresinin görüşleri alındıktan sonra yapılacak hukuki değerlendirmeye göre bir karar verilmelidir. Anayasa Mahkemesi kararlarında da vurgulandığı üzere, bu belgelerin incelenip incelenemeyeceği hususunda kanunun yorumunda yeknesaklığın sağlanamaması ve kişilerin belirsiz bir hukuka maruz bırakılmaları yargılamanın hakkaniyetini zedelemektedir. Bu nedenle defter ve belgelerin mahkemeye sunulabileceği yönündeki taleplerin dikkate alınmaması, adil yargılanma hakkı kapsamındaki hakkaniyete uygun yargılanma hakkı ihlali olarak kabul edilmektedir ve mahkemelerin bu belgeleri inceleme yükümlülüğü bulunmaktadır.