Anasayfa/ Konular/ İnsan Hakları/ Etkili Başvuru Hakkı

Etkili Başvuru Hakkı

Hakları ihlal edilen bir bireyin, bu ihlalin durdurulması ve zararının telafi edilmesi için pratikte gerçekten işleyen ve sonuç doğuran bir hukuki yola erişim hakkıdır. Kağıt üzerinde var olan ancak fiilen işlemeyen itiraz mekanizmaları hukukun üstünlüğü ilkesiyle bağdaşmadığından, bu hakkın tesisi devletin mutlak yükümlülükleri arasındadır.
Soru & Cevap Güncelleme: 28.07.2025

Bombalı saldırıda yaralanmam nedeniyle açtığım davada maddi zararlarımın yanlış hesaplandığını ve eksik incelendiğini iddia ettim ama mahkeme buna cevap vermedi. Bu bir hak ihlali midir?

add

Bölge idare mahkemesinin maddi zararınızın hatalı hesaplandığına ve zarar kalemleriyle ilgili iddialarınızın eksik araştırıldığına dair başvurularınızı cevapsız bırakması, açık bir hak ihlali niteliği taşımaktadır. Yargı mercileri, uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek maddi hasar hesaplamaları ve zarar iddialarını açıkça değerlendirmekle yükümlüdür.

Soru & Cevap Güncelleme: 01.07.2025

Ceza davası yıllarca süren yakınım vefat edince tazminat komisyonuna başvurdum ama çok az para verdiler, bu haksızlığa karşı anayasa mahkemesine gidebilir miyim?

add

Yıllarca süren yargılamalar neticesinde uğranılan zararların giderilmesi için kurulan komisyon tarafından size çok düşük bir miktar ödenmesi durumunda Anayasa Mahkemesine başvurarak hakkınızı arayabilirsiniz. Anayasa Mahkemesi, yargılama süresinin uzunluğuna rağmen komisyonun takdir ettiği tazminatın emsal kararlara göre çok düşük kalmasını etkili başvuru hakkı ihlali olarak kabul etmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 08.11.2025

Yıllarca süren ceza davam için tazminat komisyonu'na başvurdum ama bana çok komik bir tazminat ödediler. Bu verilen düşük miktara karşı itirazım reddedilirse anayasa mahkemesi'ne başvurabilir miyim?

add

Yıllarca süren davalar nedeniyle uğranılan zararların giderilmesi için kurulan komisyonun takdir ettiği tazminat miktarının yetersiz olması durumunda Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunabilirsiniz. Mahkeme, medeni hak ve yükümlülüklerle ilgili uyuşmazlıklarda yargılama süresinin uzun olup olmadığını değerlendirirken davanın karmaşıklığı, tarafların tutumu ve yargılamanın kaç dereceli olduğu gibi hususları dikkate alır.

Soru & Cevap Güncelleme: 19.06.2025

Babamın vefatına kadar yıllarca süren ceza davası için mirasçılar olarak komisyona başvurduk ama hepimizi aynı aile sayıp tek bir düşük tazminat verdiler. Bu adaletsizliğe karşı ne yapabiliriz?

add

Murisinizin vefatından önce maruz kaldığı uzun yargılama süreci nedeniyle mirasçılar olarak yaptığınız başvurularda, komisyonun sizleri aynı aile ekonomisi birliği içinde değerlendirerek lehinize tek ve yetersiz bir tazminata hükmetmesi hukuka aykırı bulunabilir. Yargılamanın dokuz yılı aşkın bir süre devam etmesi gibi durumlarda takdir edilen bu tip sembolik tutarlar, mağduriyetinizi gidermekten son derece uzaktır.

Soru & Cevap Güncelleme: 02.11.2025

Bir şirkete yatırdığım parayı geri almak için dava açtım ama dava sürerken çıkan bir kanun yüzünden paramı alamıyorum, bu durumda anayasal bir hakkım ihlal edilmiş oluyor mu?

add

Bir şirkete yatırdığınız paranın iadesi talebiyle açtığınız dava devam ederken yapılan bir kanuni düzenleme sonucu alacağınızı tahsil etme imkânınızın elinizden alınması, anayasal haklarınızın ihlal edildiği anlamına gelmektedir. Anayasa Mahkemesi bu tür durumlarda, kişilerin alacaklarını tahsil etmek için uygun hukuki yollara başvurmasına rağmen sonradan çıkarılan kurallar nedeniyle hukuki mekanizmaları işletme imkânından mahrum bırakıldığını kabul etmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 05.09.2025

Paramı tahsil etmek için açtığım davanın ortasında çıkan kanun yüzünden paramı alamadığımda anayasa mahkemesi tam olarak hangi anayasa maddelerinin ihlal edildiğine karar veriyor?

add

Paranızı tahsil etmek için açtığınız davanın ortasında yapılan bir kanuni düzenleme sebebiyle alacağınızı alamamanız durumunda Anayasa Mahkemesi, mülkiyet hakkı ile bağlantılı olarak etkili başvuru hakkınızın ihlal edildiğine karar vermektedir. Yüksek mahkeme bu tür uyuşmazlıkları incelerken Anayasa'nın 35.

Soru & Cevap Güncelleme: 13.01.2026

Bir şirkete yatırdığım parayı geri almak için dava açtım ama dava sürerken çıkan bir kanun yüzünden paramı tahsil edemez hale geldim. Bu durumda mülkiyet hakkım ihlal edilmiş olmuyor mu?

add

Bir şirkete yatırdığınız paranın iadesi için açtığınız dava devam ederken yapılan kanuni bir düzenleme sonucunda alacağınızın tahsil imkânının ortadan kaldırılması, Anayasa ile güvence altına alınan haklarınızı ihlal eden bir durum olarak değerlendirilmektedir. Alacağınızı tahsil etmek amacıyla uygun hukuki yollara başvurmanıza rağmen, yargılama aşamasında yürürlüğe giren yeni bir kural nedeniyle hukuki mekanizmaları işletme imkânından mahrum bırakılmanız hukuka uygun görülmemektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 26.05.2025

Pandemi döneminde cezaevindeki yakınımla görüşmem kısıtlandı, buna itiraz ettiğimde mahkeme itirazımı hiç incelemeden reddetti, bu durumda haklarım nelerdir?

add

Pandemi gibi olağanüstü dönemlerde alınan görüş kısıtlaması kararlarına karşı yaptığınız itirazların yargı mercilerince esastan incelenmemesi, anayasal bir güvence olan etkili başvuru hakkı ihlali niteliğindedir. Ceza infaz kurumlarında salgın hastalıklar nedeniyle açık ve kapalı görüşlerin ertelenmesi veya kısıtlanması gibi tedbirler alınabilmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 28.02.2025

Pandemi döneminde cezaevinde görüş yasakları getirildiğinde mahkemeye yaptığım şikayetler incelenmeden reddedildi, bu durumda haklarım ihlal edilmiş olmuyor mu?

add

Pandemi gibi salgın hastalık dönemlerinde cezaevlerindeki görüşlerin kısıtlanmasına yönelik aldığınız tedbir kararlarına karşı yaptığınız itirazların mahkemelerce esastan incelenmeden reddedilmesi anayasal hakların ihlali anlamına gelmektedir. Ceza infaz kurumlarındaki uygulamaların temel hak ve hürriyetlere müdahale teşkil ettiği durumlarda, iddialarınızın esasının incelenmesine imkân sağlayan ve gerektiğinde uygun bir telafi yöntemi sunan etkili hukuk yollarının bulunması zorunludur.

Soru & Cevap Güncelleme: 24.09.2025

Bir şirkete yatırdığım parayı geri almak için dava açtım ama dava sürerken çıkan bir kanun yüzünden paramı alamıyorum, bu durumda anayasal bir hakkım ihlal edilmiş oluyor mu?

add

Bir şirkete yatırdığınız paranın iadesi talebiyle açtığınız dava devam ederken yapılan kanuni düzenleme sonucu alacağınızı tahsil etme imkânınızın ortadan kaldırılması, anayasal haklarınızın ihlali anlamına gelmektedir. Anayasa Mahkemesi, bu tür durumlarda alacağın tahsili için uygun hukuki yollara başvurulmasına rağmen sonradan çıkarılan yasalarla hukuki mekanizmaları işletme imkânından mahrum bırakılmayı hak ihlali olarak değerlendirmektedir.