Anasayfa/ Konular/ İnsan Hakları/ Etkili Başvuru Hakkı

Etkili Başvuru Hakkı

Hakları ihlal edilen bir bireyin, bu ihlalin durdurulması ve zararının telafi edilmesi için pratikte gerçekten işleyen ve sonuç doğuran bir hukuki yola erişim hakkıdır. Kağıt üzerinde var olan ancak fiilen işlemeyen itiraz mekanizmaları hukukun üstünlüğü ilkesiyle bağdaşmadığından, bu hakkın tesisi devletin mutlak yükümlülükleri arasındadır.
Soru & Cevap Güncelleme: 06.04.2025

Şirkete yatırdığım parayı geri almak için dava açtım ama dava sürerken çıkan bir kanun yüzünden paramı tahsil etme imkanım ortadan kalktı. Bu durumda haklarım ihlal edilmiş sayılır mı?

add

Dava sürecinde yapılan bir kanuni düzenleme nedeniyle alacağınızı tahsil etme imkânınızın ortadan kaldırılması, mülkiyet hakkınızla bağlantılı olarak etkili başvuru hakkınızın ihlal edildiği anlamına gelir. Anayasa Mahkemesi emsal kararlarında, alacağın tahsili için uygun hukuki yollara başvurulmasına rağmen yargılama sırasında yürürlüğe giren yeni bir kanun ile bireylerin hukuki mekanizmaları işletme imkânından mahrum bırakılması durumunu hak ihlali olarak kabul etmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 30.01.2026

Şirkete yatırdığım parayı geri almak için dava açtım ama dava sürerken çıkan yeni bir kanun yüzünden paramı tahsil edemedim, mülkiyet hakkım ihlal edilmiş midir?

add

Paranızın iadesi amacıyla açtığınız dava devam ederken yapılan kanuni düzenleme sonucu alacağınızı tahsil imkânınızın elinizden alınması, mülkiyet hakkı ve bununla bağlantılı olan etkili başvuru hakkınızın ihlali anlamına gelmektedir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, alacağın tahsili için uygun hukuki yollara başvurmanıza rağmen yargılama sırasında yürürlüğe giren yeni bir kanuni düzenleme nedeniyle hukuki mekanizmaları işletme imkânından mahrum bırakılmanız anayasal güvencelere aykırılık teşkil etmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 05.03.2025

Şirkete yatırdığım parayı geri almak için dava açtım ama dava sürerken çıkan yeni bir kanun yüzünden paramı alamıyorum, bu durumda ne yapabilirim?

add

Şirkete yatırdığınız paranın iadesi amacıyla açtığınız dava devam ederken yapılan kanuni bir düzenleme sonucunda alacağınızı tahsil etme imkânınızın elinizden alınması, Anayasa tarafından güvence altına alınan mülkiyet hakkı ve bu hakla bağlantılı olan etkili başvuru hakkı ihlali anlamına gelmektedir. Anayasa Mahkemesi, alacağın tahsili için uygun hukuki yollara başvurulmasına rağmen sonradan çıkarılan kanuni düzenlemelerle kişilerin hukuki mekanizmaları işletme imkânından mahrum bırakılamayacağına karar vermiştir.

Soru & Cevap Güncelleme: 25.07.2025

Şirketten alacağımı tahsil etmek için açtığım davada kanun değişince mağdur edildim, anayasa mahkemesi ihlal kararı verirse mahkeme ne yapmak zorunda?

add

Anayasa Mahkemesinin sizin durumunuzda mülkiyet hakkıyla bağlantılı olarak ihlal kararı vermesi hâlinde, kararın gönderildiği yerel yargı mercileri gecikmeksizin yeniden yargılama işlemlerini başlatmakla yükümlüdür. Yüksek mahkemenin verdiği bu karar, alacağınızın tahsil imkânını ortadan kaldıran uygulamanın anayasal haklarınızı zedelediğini tespit niteliği taşımaktadır.

Soru & Cevap Güncelleme: 06.02.2025

Köyümdeki tarlama terör olayları yüzünden yıllardır giremiyorum, zararımın karşılanması için yapacağım başvuruda süre sınırı ne zaman başlar?

add

Mülkünüze ulaşamamanız gibi süregelen müdahalelerde, tazminat başvurusu için öngörülen süreler ancak bu müdahalenin tamamen sona erdiği veya kesildiği tarihten itibaren işlemeye başlar. Zarar doğuran olayın devam ettiği durumlarda somut bir başlangıç tarihi belirlenemeyeceği için başvuru süresinin katı bir şekilde yorumlanması hukuken hatalı kabul edilmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 08.09.2025

Tarlamıza terör olayları yüzünden yıllarca giremedik. Zararımın karşılanması için komisyona başvurdum ama süreyi kaçırdığım söylendi. Sürekli devam eden bir olayda başvuru süresi nasıl hesaplanır?

add

Arazinize veya mülkünüze girişinizin sürekli olarak engellendiği durumlarda zararın tazmini için yapılacak başvurularda süre, bu engellemenin tamamen sona erdiği tarihten itibaren hesaplanmaya başlar. Yargı mercilerinin, süregelen müdahalelerde zararın başladığı ilk tarihi esas alarak başvuru süresinin geçtiğine karar vermesi hukuka aykırı bulunmuştur.

Soru & Cevap Güncelleme: 01.03.2026

Bir şirkete yatırdığım parayı geri almak için dava açtım ama dava sürerken çıkan bir kanunla paramı tahsil etmem engellendi. Bu durumda mülkiyet hakkım ihlal edilmiş olmuyor mu?

add

Evet, yargılama sürerken yapılan bir kanuni düzenleme ile alacağınızı tahsil etme imkânınızın ortadan kaldırılması mülkiyet hakkınızla bağlantılı olarak etkili başvuru hakkınızın ihlali anlamına gelmektedir. Anayasa Mahkemesi benzer olaylarda, kişilerin alacaklarını tahsil etmek için uygun hukuki yollara başvurmasına rağmen, sonradan yürürlüğe giren yasal düzenlemeler nedeniyle bu hukuki mekanizmaları işletme imkânından mahrum bırakılmasını Anayasa'ya aykırı bulmuştur.

Soru & Cevap Güncelleme: 08.12.2025

Şirkete yatırdığım parayı geri almak için dava açtım ama dava sürerken çıkan bir kanun yüzünden paramı alamıyorum, bu durumda anayasal haklarım ihlal edilmiş olur mu?

add

Şirkete yatırdığınız paranın iadesi amacıyla açtığınız dava devam ederken yapılan bir kanuni düzenleme nedeniyle alacağınızı tahsil etme imkânınızın ortadan kaldırılması, anayasal haklarınızın ihlali anlamına gelir. Anayasa Mahkemesi, benzer bir olayda verdiği emsal kararında, kişinin alacağının tahsili için uygun hukuki yollara başvurmasına rağmen sonradan yürürlüğe giren yasal bir düzenleme yüzünden hukuki mekanizmaları işletme şansından mahrum bırakılmasını hak ihlali olarak değerlendirmiştir.

Soru & Cevap Güncelleme: 24.05.2025

Şirkete yatırdığım parayı geri almak için dava açtım ama dava sürerken çıkan bir kanun yüzünden paramı tahsil edemiyorum, mülkiyet hakkım ihlal edilmiş olmuyor mu?

add

Şirkete yatırdığınız paranın iadesi talebiyle açtığınız dava devam ederken yapılan kanuni düzenleme sonucunda alacağınızın tahsil imkânının ortadan kaldırılması mülkiyet hakkınızla bağlantılı olarak etkili başvuru hakkınızı ihlal etmektedir. Alacağınızın tahsili için uygun hukuki yollara başvurmanıza rağmen yargılama sırasında yürürlüğe giren yeni bir kanuni düzenleme nedeniyle hukuki mekanizmaları işletme imkânından mahrum bırakılmanız, Anayasa Mahkemesi kararlarına göre hak ihlali olarak kabul edilmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 09.01.2026

Bir şirkete yatırdığım parayı geri almak için dava açmıştım ama dava sürerken çıkan bir kanun yüzünden paramı alamadım. Bu durumda hangi anayasal hakkım ihlal edilmiş oluyor?

add

Bir şirkete yatırdığınız paranın iadesi için dava açtıktan sonra yargılama devam ederken yapılan bir kanuni düzenleme sonucunda alacağınızın tahsil imkânının ortadan kaldırılması, mülkiyet hakkı ile bağlantılı olarak etkili başvuru hakkınızın ihlal edildiği anlamına gelmektedir. Anayasa Mahkemesi benzer nitelikteki dosyalarda verdiği kararlarla, kişilerin alacaklarını tahsil etmek amacıyla uygun hukuki yollara başvurmasına rağmen sonradan çıkarılan kanunlar yüzünden bu mekanizmaları işletme imkânından mahrum bırakılmasını anayasaya aykırı bulmaktadır.