Manevi Tazminat

Mahkeme tarafından adınıza hükmedilen kamulaştırmasız el atma tazminatının enflasyon karşısında değer kaybına uğratılarak ödenmesi durumunda mülkiyet hakkınızın ihlal edildiği gerekçesiyle hak talep edebilirsiniz. Anayasa Mahkemesi kararlarında da belirtildiği üzere ödenmesi gereken kamulaştırma bedeli ve tazminatların zaman içinde enflasyon nedeniyle önemli ölçüde değer kaybetmesi kişilere şahsi olarak aşırı ve olağan dışı bir külfet yüklemektedir.

Haksız yere uygulanan konutu terk etmeme tedbiri nedeniyle yaşadığınız mağduriyetin giderilmesi için Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunarak manevi tazminat talep etmeniz mümkündür. Gözaltı işlemlerinin haksızlığına dair şikâyetlerde öncelikle kanunda öngörülen standart tazminat yollarının tüketilmesi gerekse de, adli kontrol kararlarına yapılan itirazların reddedilmesinin ardından doğrudan bireysel başvuru hakkınızı kullanabilirsiniz.

Kuaförde uygulanan hatalı saç boyama işlemleri nedeniyle saçınızın ve cildinizin zarar görmesi durumunda ayıplı hizmet gerekçesiyle davanızı açarak tazminat talebinde bulunabilirsiniz. Yaşadığınız bu tür olaylarda tüketici mahkemesine başvurarak, saçınızın eski hâline gelmesi için yapacağınız tedavi veya onarım masraflarını maddi tazminat olarak talep etme hakkınız bulunmaktadır.

Ceza yargılaması henüz kesinleşmeden uzun tutukluluk şikayetiyle açılan tazminat davasının mahkemece sırf karar kesinleşmediği gerekçesiyle reddedilmesi adil yargılanma hakkı kapsamındaki gerekçeli karar hakkı yönünden ihlal oluşturmaktadır. Anayasa Mahkemesi, tutukluluğun makul süreyi aştığı iddialarına ilişkin olarak ilk derece mahkemesince mahkumiyet hükmü verilmişse davanın Yargıtay veya istinaf aşamasında olup olmadığına bakılmaksızın doğrudan tazminat davası açılabileceğini kabul etmektedir.

Seçmenlerini temsil eden siyasetçilerin ve gazetecilerin güncel olaylar hakkında yaptıkları eleştirel paylaşımlar, demokratik toplum düzeninin gerekleri doğrultusunda daha geniş bir ifade özgürlüğü korumasından yararlanmaktadır. Anayasa Mahkemesi, siyasetçilerin toplumun talep ve endişelerini politik alana aktarma işlevini göz önünde bulundurarak, onların düşünce açıklamalarına yönelik müdahaleleri çok daha sıkı bir denetime tabi tutmaktadır.

Anayasa Mahkemesi, tespit edilen hak ihlalinin ve bunun sonuçlarının ortadan kaldırılması için davanızda yeniden yargılama yapılmasını yeterli bir giderim yöntemi olarak görüyorsa ayrıca tazminat ödenmesine hükmetmez. Haksız yere mükellefiyet tesis edilmesi, maaşınızdan kesintiler yapılması veya yargılama süreçlerindeki hukuka aykırılıklar nedeniyle maddi ve manevi tazminat talebinde bulunmuş olabilirsiniz.

Anayasa Mahkemesi, süresinde açtığınız davanın süre aşımı nedeniyle hatalı şekilde reddedildiğini tespit edip hak ihlali kararı verdiğinde, uyuşmazlığın giderilmesi için dosyanın yeniden yargılama yapılmak üzere ilgili mahkemeye gönderilmesine hükmeder. Tüketici mahkemesinin dava açma süresini yanlış hesaplayarak davanızı usulden reddetmesi durumunda ortaya çıkan ihlalin sonuçlarının tamamen ortadan kaldırılması için yeniden yargılama yapılması hukuki bir zorunluluktur.

Anayasa Mahkemesi tarafından verilen ihlal kararları sonrasında mağduriyetin giderilmesi için asıl yapılması gereken işlem, ilgili idare mahkemesinde yeniden yargılama sürecinin başlatılmasıdır. Askeri üniversite kurumlarından devredilen profesörlere uygulanan hatalı ek gösterge rakamı nedeniyle mülkiyet hakkı ile bağlantılı ayrımcılık yasağının ihlal edildiği tespit edildiğinde, ihlalin sonuçlarının ortadan kaldırılması tamamen yargılamanın yenilenmesi ile mümkün olmaktadır.

Yaşadığınız bu haksız süreç nedeniyle yeniden yargılama yapılarak mağduriyetiniz giderileceği için ayrıca manevi tazminat talebiniz mahkemelerce kabul edilmeyecektir. Anayasa Mahkemesi, askeri üniversiteden devredilen profesörlere uygulanan düşük ek gösterge işlemlerinde ayrımcılık yasağı ihlali tespit ettiğinde, ihlalin sonuçlarının tamamen ortadan kaldırılması için asıl ve en etkili yöntemin yeniden yargılama yapılması olduğuna hükmetmektedir.

İdarenin hukuka aykırı işlemi nedeniyle ailenizden ayrı kalmak zorunda bırakılmanız sonucunda yaşadığınız manevi zararların giderilmesi amacıyla açacağınız tam yargı davası yoluyla manevi tazminat alabilmeniz mümkündür. Yargılama makamlarının iptal edilen bir idari işlemin muhataplarında her zaman bir zarara neden olmayabileceğini belirtmesi genel bir kural olsa da olayın kendine özgü koşulları içinde işlem nedeniyle kişinin itibarına ve manevi bütünlüğüne zarar verildiğinin açık olduğu durumlarda bu zararın karşılanması gerekir.