Tehdit

Şefinizin sizi istifaya zorlamak maksadıyla hakkınızda asılsız tutanaklar tutacağı veya sicilinizi bozacağı yönündeki söylemleri, eylemin niteliğine göre şantaj suçu veya tehdit suçu kapsamında hukuki incelemeye alınabilecek ciddi fiillerdir. Bir kimseyi yapmakla yükümlü olmadığı bir şeye zorlamak ve bu talep yerine getirilmediği takdirde onun şerefini veya mesleki saygınlığını olumsuz etkileyecek eylemlerde bulunulacağını söylemek kanunlarımıza göre şantaj oluşturabilir.

Çalışma ortamında karşılaştığınız haksızlıkları ve psikolojik şiddeti ilgili resmi makamlara bildirme hakkınız, anayasal bir güvence olan hak arama hürriyetinin temel bir parçasıdır. Yasal mercilere şikayette bulunma ihtimalinizin bile yöneticileriniz tarafından bir tehdit veya baskı unsuru olarak kullanılması, sizin üzerinizde oluşturulan şikayet kaynaklı kırılganlık durumunun açık bir göstergesi olup hukuka aykırı bir eylemdir.

İşverenin sizi haksız bir suçlamayla veya sicilinizi bozmakla tehdit ederek istifa dilekçesi almaya zorlaması, hukuki anlamda iradenizin sakatlandığına işaret eden ve feshin niteliğini değiştirebilen ağır bir korkutma eylemi olarak değerlendirilebilir. Türk Borçlar Kanunu'na göre, kişinin şeref, haysiyet veya ekonomik geleceğine yönelik ağır ve yakın bir zarar tehlikesi tehdidi altında yapılan hukuki işlemler geçersiz sayılmaya mahkumdur.

Yöneticinizin mesai saatleriniz dışında ve dinlenme günlerinizde sürekli olarak size iş vererek ulaşılabilir olmanızı beklemesi, yasal dinlenme hakkınızın ve özel hayatınızın açık bir ihlali anlamına gelmektedir. Kanunlarımızda işçinin çalışma süreleri ve dinlenme vakitleri net bir şekilde belirlenmiş olup, iş görme yükümlülüğünüz sadece belirlenen mesai saatleri içerisinde geçerlidir.

İşvereninizin sizin haberiniz ve açık rızanız olmaksızın bilgisayarınıza casus yazılımlar veya klavye vuruşlarını kaydeden programlar kurarak sizi gizlice izlemesi kural olarak kişilik haklarınıza aykırılık oluşturur. Evden çalışmada işverenin denetim yetkisi zayıflasa da, bu durumu telafi etmek için işçinin her hareketinin elektronik gözetleme ile kayıt altına alınması ölçülülük ilkesiyle bağdaşmamaktadır.

Olağan nedenlerle yaptırılacak olan fazla çalışmalar için yasa gereği işçinin yazılı onayının alınması kesin bir zorunluluktur ve bu onay şartı yerine getirilmeden hiçbir işçi kendi iradesi dışında olağan iş akışı içinde zorla fazla mesai yapmaya mecbur bırakılamaz. Sizin yasal hakkınızı kullanarak onay vermemeniz işveren açısından geçerli veya haklı bir fesih nedeni oluşturmayacağı gibi, onayınız olmadan sizi çalışmaya zorlaması iş şartlarının esaslı ihlali sayılarak sizin tarafınızdan iş sözleşmenizi haklı nedenle derhal feshetmenize olanak tanıyabilecek bir nitelik taşır.

İş hukukunun temel koruyucu prensipleri gereğince, çalışanın emeğinin karşılıksız bırakılması veya insan sağlığını tehdit edecek şekilde yasal sınırların çok üzerinde çalışmaya zorlanması hukuken himaye görmez. Sözleşmenizde aylık ücretinizin tüm fazla çalışmaları da kapsadığı yönünde bir madde bulunsa dahi, kılavuz kaptanların ifa ettiği ağır ve aşırı dikkat gerektiren görevler dikkate alındığında, bu tür matbu ibarelerin yasal süreleri aşan olağanüstü çalışmalar için mutlak bağlayıcı olduğu söylenemez.

Sırf dinlenme süreleriniz içerisinde veya tatil günlerinizde işvereninizin aramalarını yanıtlamadığınız için iş sözleşmenizin haklı veya geçerli nedenle feshedilmesi kural olarak meşru görülmemektedir. Çalışma saatleri dışında iş görmekle veya işverenin emir ve talimatlarını beklemekle yükümlü olmadığınızdan, bu aramaları cevapsız bırakmanız haklı nedenle fesih için hukuka uygun bir dayanak oluşturmayacaktır.

Kılavuz kaptanların, can ve mal güvenliğini tehdit eden durumlarda, özellikle gemiye çıkış ve inişte kullanılacak donanımların emniyetli olmaması halinde kılavuzluk hizmeti vermeyi reddetme hakkı mevzuatla güvence altına alınmıştır. İşvereninizin size güvenli bir çalışma ortamı sağlama yükümlülüğü olan gözetme borcu kapsamında, gerekli emniyet teçhizatının eksiksiz ve kurallara uygun olması şarttır.

İşverenin veya yöneticilerinizin size verdiği yayın talimatlarının, sizin mesleki etik ilkelerinize, kişisel şeref ve şöhretinize zarar verecek nitelikte olması durumunda bu emirlere uymamanız, yasal olarak işverene sizi doğrudan işten çıkarma hakkı asla vermez. Mevzuatta yer alan çok net bir düzenlemeye göre, gazetecinin şeref ve şöhretine zarar verebilecek boyuttaki eylemlerin işveren tarafından yazılı veya sözlü olarak istenmesi ve gazetecinin bunu reddetmesi, işveren açısından haklı nedenle fesih sebebi oluşturmaz.