Manevi Tazminat

Anayasa Mahkemesi, iş sözleşmesinin haksız yere feshedilmesi nedeniyle yapılan başvurularda ifade özgürlüğünün ihlal edildiğine kanaat getirirse, bu ihlalin sonuçlarının ortadan kaldırılması amacıyla öncelikle yeniden yargılama yapılmasına hükmeder. Bu durumda dosya, ihlale neden olan kararı veren derece mahkemesine gönderilir ve mahkemeden, ihlal kararında belirtilen ilkelere uygun şekilde davanın yeniden görülmesi istenir.

Yurt dışı tebligatları gibi zorunlu usul işlemleri davanın süresini bir miktar uzatsa da, yargılamanın bütününde ve özellikle kanun yollarında yaşanan aşırı gecikmeler nedeniyle devletten manevi tazminat alabilmeniz mümkündür. Yargılama sürecinde sizin tarafınızdan adres bildirimleri gibi işlemler hızlıca yapılmış ve takip yükümlülüğü yerine getirilmişse, davanın uzamasındaki kusur size yüklenemez.

Ceza infaz kurumunda verilen disiplin cezalarına karşı infaz hakimliğine ve sonrasında ağır ceza mahkemesine yaptığınız itirazlar reddedilmişse, iç hukuk yollarını tükettiğiniz için Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yapabilirsiniz. Mahkeme, bu tür başvurularda idarenin verdiği cezanın ve mahkemelerin ret kararlarının yeterli ve ilgili gerekçeler içerip içermediğini detaylı bir şekilde incelemektedir.

Tedbirin davanın bitmesiyle veya borcun ödenmesiyle kendiliğinden kalktığı durumlarda Anayasa Mahkemesi mülkiyet hakkının ihlal edildiğini tespit etmekle yetinir ve davanın baştan görülmesine gerek görmez. Anayasa Mahkemesi, mülkiyet hakkına yapılan müdahaleyi ölçüsüz kılan tedbirin uzun sürmesine ilişkin şikayetlerde, yargısal makamların bu süreçte gereken özeni göstermediğine hükmedebilir.

Yargılamanın makul sürede sonuçlandırılmadığı iddialarına dayanan mağduriyetleriniz için doğrudan yüksek mahkemeye bireysel başvuruda bulunmadan önce ilgili idari yolları tüketmeniz gerekmektedir. Uzun süren yargılamalar nedeniyle ortaya çıkan tazminat taleplerinin öncelikle ilgili mevzuat uyarınca kurulan Tazminat Komisyonu aracılığıyla çözüme kavuşturulması yasal bir zorunluluk olarak düzenlenmiştir.

Ceza infaz kurumlarında mahpusların aşırı kalabalık koğuşlarda tutulması ve kişi başına düşen yaşam alanının belirli bir standardın altına inmesi durumunda kötü muamele yasağı ihlal edilmiş kabul edilebilir. Yüksek mahkeme içtihatlarına göre, çok kişilik koğuşlarda barındırılan bir tutuklu veya hükümlü için banyo, tuvalet ve havalandırma bahçesi hariç olmak üzere hesaplanan yüzey alanının en az üç metrekare olması gerekmektedir.

Kanuna uygun olarak yakalandıktan veya tutuklandıktan sonra hakkınızda beraat kararı verilmesi ve bu kararın kesinleşmesi durumunda gözaltında geçirdiğiniz süreler için devletten maddi ve manevi tazminat talep etme hakkınız bulunmaktadır. Ceza muhakemesi mevzuatı uyarınca, haklarında kovuşturmaya yer olmadığına veya beraatlerine karar verilen kişiler, kendilerine haksız yere uygulanan koruma tedbirleri nedeniyle uğradıkları her türlü zararın tazminini dava yoluyla isteyebilirler.

Şikayetinizin infaz hakimliği tarafından mektubunuzun içeriğine yönelik somut bir değerlendirme yapılmaksızın ve size yeterli söz hakkı tanınmaksızın soyut gerekçelerle reddedilmesi durumunda Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunabilirsiniz. Özgürlüğünden yoksun bırakılmış kişilerin mektup gönderme gibi anayasal haklarına yapılan idari müdahalelerin yargı mercilerince denetlenmesi aşamasında, kararların açık ve net bir şekilde gerekçelendirilmesi hayati önem taşır.

Cezaevinde haksız ve orantısız bir şekilde hücre cezasına çarptırılmanız nedeniyle Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunarak hak ihlali tespiti ve manevi tazminat talebinde bulunabilirsiniz. Mahkeme, yazdığınız notlar veya kullandığınız ifadeler nedeniyle size verilen disiplin cezasının süresi ve ağırlığı bakımından orantısız olduğuna karar verirse ifade özgürlüğünüzün ihlal edildiği sonucuna ulaşabilmektedir.

Kamuoyunca tanınan bir kişi veya gazeteci iseniz size yöneltilen sert eleştirilere sıradan bir vatandaşa göre çok daha fazla katlanmanız gerekmektedir. Mahkemeler bu tür durumlarda şeref ve itibarınızın korunması hakkı ile karşı tarafın ifade özgürlüğü arasında adil bir denge kurmaya çalışır.