Hak Düşürücü Süre

İşverenin sizden savunma alması, kanunda öngörülen fesih süresini keserek yeniden başlamasını sağlar ve bu nedenle fesih süresini fiilen uzatmış olur. İş hukuku kurallarına göre işverenin haklı fesih imkânını kullanabilmesi için olayı öğrendiği tarihten itibaren altı iş günü içinde işlem yapması gerekmektedir.

Miras bırakanın tasarruflarına karşı açılacak tenkis davasında kanun koyucu hak kayıplarını önlemek için belirli süreler öngörmüş olup, hakkınızın zedelendiğini öğrendiğiniz andan itibaren bu süre işlemeye başlamaktadır. Tenkis davası açma hakkı, mirasçıların saklı paylarının zedelendiğini öğrendikleri tarihten başlayarak bir yıl ve her hâlde tasarrufun türüne göre mirasın veya vasiyetnamenin açılması tarihinin üzerinden on yıl geçmekle düşmektedir.

Kanunda belirtilen hak düşürücü süreleri kaçırmış olmanız o özel sebepten dava açmanızı engellese bile, aynı olayları evlilik birliğinin temelinden sarsılması sebebiyle açacağınız genel bir boşanma davasında gerekçe göstererek yasal hakkınızı arayabilirsiniz. Türk Medeni Kanunu, pek kötü davranış ve onur kırıcı davranış gibi eylemlerin varlığına dayalı davalar için fiilin öğrenilmesinden itibaren altı ay ve her halükarda olayın üzerinden beş yıl geçmesi şeklinde kesin bir hak düşürücü süre sınırı getirmiştir.

Evlenme töreni esnasında alınan aşırı alkol etkisiyle ne yaptığını bilemeyecek durumda olmak, evliliğin iptali için hukuki incelemeye esas oluşturabilecek bir eylem olarak değerlendirilir. Geçerli bir evliliğin kurulabilmesi için tarafların evlenmenin anlamını ve önemini kavrayabilecek zihinsel olgunluğa, yani ayırt etme gücü kapasitesine sahip olmaları şarttır.

Boşanma kararınızın üzerinden üç yıl geçmiş olması, mal paylaşımından doğan yasal haklarınızı aramanıza genel kural olarak engel teşkil etmemektedir; zira bu davalar için kanunen öngörülen zamanaşımı süresi henüz dolmamıştır. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu kararları ve mevcut yasal uygulamalar ışığında, edinilmiş mallara katılma rejiminin tasfiyesinden kaynaklanan katılma alacağı talepleri için Borçlar Kanunu'nda yer alan on yıllık genel zamanaşımı süresi tatbik edilmektedir.

İş hukukunda, ahlak ve iyiniyet kurallarına uymayan davranışlara dayalı olarak yapılacak derhal fesih işlemlerinde sıkı bir süre sınırı bulunmaktadır. Mevzuat, bu tür haklı fesih yetkisinin, feshe neden olan olayın yetkili merci veya işveren tarafından öğrenildiği tarihten itibaren altı iş günü içinde kullanılmasını emretmektedir.

Arabuluculuk sürecinde karşı tarafın veya üçüncü bir kişinin sizi kasten yanıltması sonucunda imzaladığınız anlaşma belgesinin iptali için dava açmanız mümkündür. İmzalanan anlaşma belgesi maddi bir hukuk sözleşmesi niteliğinde olduğundan, tarafların iradesinin fesada uğratıldığı durumlarda genel hükümler uyarınca geçersizlik ileri sürülebilir.

İş hukukunda işçi ve işveren uyuşmazlıklarının büyük bir kısmının çözümünde, dava şartı olarak öngörülen arabuluculuk aşamasının doğrudan atlanarak uyuşmazlığın mahkemeye veya özel hakeme götürülmesi usul kanunlarımızca hukuken engellenmiştir. Feshin geçersizliği ve işe iade talebinizle ilgili olarak öncelikle yasal hak düşürücü süre olan bir ay içinde dava şartı arabuluculuk bürosuna müracaat etmeniz, davanızın görülebilmesi için kesin bir ön koşul olarak karşımıza çıkmaktadır.

İşvereninizin, ahlak ve iyiniyet kurallarına aykırı bir durumu öğrendikten sonra altı iş günü ve her halükarda eylemin üzerinden bir yıl geçtikten sonra yaptığı fesih işlemi yasal sürelere takılabilir. Hukuk sistemimize göre, işverenin tazminatsız derhal fesih hakkını geçerli biçimde kullanabilmesi için aykırı eylemi bizzat öğrendiği tarihten itibaren belirli gün sınırları içinde yasal işlemi gerçekleştirmesi şarttır.

İşvereninizin size karşı ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırı davranışlarına dayanarak iş sözleşmenizi feshedebilmeniz için kanunların belirlediği çok katı süre sınırları bulunmaktadır. Kanuna göre, size yönelik edilen küfür veya hakaret gibi eylemleri öğrendiğiniz günden itibaren fesih hakkınızı altı iş günü içinde kullanmanız zorunludur.