İşçi Hakları

İşvereninizin raporlu olduğunuz dönemde iş sözleşmenizi sağlık sebebiyle derhal sonlandırabilmesi için yasada belirtilen bekleme sürelerinin dolmuş olması gerekmektedir. İş mevzuatımız uyarınca, hastalığınız sebebiyle aldığınız kesintisiz rapor süresinin, sizin işyerindeki kıdeminize göre belirlenen bildirim süresini altı hafta daha aşması durumunda işverenin haklı nedenle fesih imkanı doğabilmektedir.

Hastalık nedeniyle aldığınız rapor sürelerinin yasal sınırları aşması durumunda işvereninizin iş sözleşmenizi derhal feshetme hakkı doğabilir ancak bu durumda tarafınıza kıdem tazminatı ödenmesi kural olarak gereklidir. İş hukukuna göre, işçinin kendi kastı veya derbeder yaşantısı dışındaki doğal hastalık veya kaza gibi hallerde, tedavi sürecinin ve raporlu olunan dönemin işçinin çalışma süresine göre belirlenen ihbar süresini kesintisiz olarak altı hafta aşması, işveren açısından geçerli bir haklı fesih nedeni oluşturur.

İşe alım sürecinde tarafınıza vaat edilen yol ve yemek gibi temel yan hakların sağlanmaması, iş sözleşmenizi tek taraflı ve derhal sonlandırmanız için hukuki incelemeye esas oluşturabilecek bir eylem olarak değerlendirilmektedir. İşverenin sözleşmenin esaslı unsurları hakkında işçiyi gerçeğe aykırı bilgilerle kandırması, iş mevzuatımız kapsamında ahlak ve iyiniyet kurallarına aykırılık teşkil eden durumlar arasında sayılmaktadır.

İşverenin sırf sizi yıldırmak, çalışma isteğinizi kırmak veya işyerinden uzaklaştırmak amacıyla uzmanlık alanınıza uymayan görevlere ataması ya da sürekli yer değişikliği yapması hukuka uygun bir yönetim hakkı kullanımı olarak değerlendirilemez. İş ilişkisinde işveren, işi düzenleme yetkisine sahip olsa da bu yetkisi, sizin onurunuzu, saygınlığınızı ve mesleki kariyerinizi koruma yükümlülüğü ile kesin bir biçimde sınırlandırılmıştır.

İş sözleşmenizin sona ermesinden kaynaklanan tazminat haklarınızı talep edebilmeniz için ilgili yasalarda kesin olarak belirlenmiş sınırlayıcı bir süre bulunmaktadır. Mevcut güncel yasal düzenlemelere göre kıdem tazminatı alacaklarında uygulanan zamanaşımı süresi iş sözleşmenizin eylemli olarak feshedildiği kesin tarihten itibaren tam olarak beş yıldır.

Sürekli yenilenen belirli süreli sözleşmelerle çalıştırılmanız hukuki incelemeye esas oluşturabilecek bir durumdur ve sözleşmeniz başından itibaren belirsiz süreli kabul edilebilir. İşverenlerin çalışanlarını arka arkaya belirli süreli sözleşmelerle sürekli olarak çalıştırması uygulamada zincirleme iş sözleşmesi adını alır.

Birbiri ardına yenilenen belirli süreli sözleşmeleriniz kural olarak başlangıcından itibaren belirsiz süreli kabul edilir, ancak istisnai olarak bu yenilemeyi haklı kılan esaslı nedenlerin varlığı durumunda süreli nitelik korunabilir. İş hukukunda işverenlerin kıdem tazminatı veya iş güvencesi gibi hakları bertaraf etmek amacıyla art arda kısa süreli sözleşmeler yapması sözleşme serbestisinin kötüye kullanımı olarak değerlendirilmektedir.

İşvereninizin iş yerinde meydana gelen beklenmedik olayları gerekçe göstererek maaşınızı ödememesi, hukuki açıdan detaylıca incelenmesi gereken hassas bir konudur. İş Kanunu uyarınca, işin yapılmasını imkânsız kılan ve işveren kaynaklı olarak ortaya çıkan zorlayıcı sebepler, çalışanların ücret hakkını tamamen ortadan kaldırmaz.

Çalışma izninizin işverenin ihmali veya kusuru neticesinde yenilenmemesi ve süresinin dolması, işverene sizi hiçbir hak ödemeden derhal işten atma yetkisi veren mutlak bir gerekçe oluşturmamaktadır. İşverenler, bünyelerinde çalıştırdıkları yabancı personelin yasal izin süreçlerini zamanında ve usulüne uygun şekilde takip etmekle yükümlüdürler.

Çalışma izninizin süresi dolmasına rağmen fiilen çalıştırılmaya devam etmeniz durumunda, iş sözleşmenizin çalışma izni eksikliği tespit edilene kadar geçen fiili çalışma süresi zarfında geçerli kabul edilmesi gerektiği hukuki çevrelerce yoğunlukla savunulmaktadır. İşverenin, çalışma izni sürenizi uzatmayarak sizi idari açıdan yasadışı duruma düşürmesi ve ardından sırf bu eksikliği bahane ederek sizi hiçbir hakkınızı ödemeden işten çıkarması hakkın kötüye kullanılması olarak değerlendirilebilir.